Doelstellingen

Doelstellingen

De beoogde game-changers van route 2 zijn de Einstein Telescope (ET), het Dutch Institute for Emergent Phenomena (DIEP), en een gecoördineerde, evidence-based benadering van wetenschaps-communicatie. Het huidige programma zet de eerste stappen op weg naar alle drie de game-changers. Ten eerste gebeurt dit expliciet door middel van het opzetten van een task-force en het uitvoeren van site-studies voor de ET in Nederland (Bentvelsen, Bertolini). Tevens staat de experimentele en theoretische studie van zwaartekrachtsgolven centraal in drie andere projecten binnen dit programma (van Bakel, Jungmann, Nelemans). Ten tweede wordt (onder leiding van de Boer) een kwartiermaker voor DIEP aangesteld, die onder meer door middel van de organisatie van vijf over het land verspreide workshops zal onderzoeken hoe
de wetenschappelijke missie van dit instituut het beste vorm kan worden gegeven en hoe de relevante community optimaal kan worden opgebouwd en benut. Ten derde maakt route 2 via projecten van zowel
boegbeeld Smeets als een astrofysica-consortium onder leiding van Russo een begin met
een wereldwijd uniek programma van wetenschapscommunicatie, waarin concrete outreach-
activiteiten en onderzoek naar de effectiviteit daarvan op dit gebied worden gecombineerd.

Binnen de voor dit programma gekozen focus op zwaartekracht zal tevens worden gewerkt aan precisiemetingen aan de zwaartekracht via de SKA (Square Kilometer Array), i.e. de grootste radiotelescoop ter wereld in wording, met een belangrijke Nederlandse bijdrage (PI Janssen). Ten slotte staat een wiskundige studie naar de Einstein-vergelijkingen (die de zwaartekracht volgens de Algemene Relativiteitstheorie beschrijven) op het programma (vd Berg), die niet alleen zeer vernieuwend is, maar tevens voor het eerst de Nederlandse zuivere wiskunde bij het onderzoek naar zwaartekracht betrekt.

De beoogde uitkomst van dit programma is dat Nederland rond 2020 een realistisch bod zal kunnen presenteren voor de huisvesting van de ET in Limburg, dat nieuwe sensoren zijn ontwikkeld voor zowel zwaartekrachtsgolven als (Groningse) aardbevingen, dat Nederland zich via een breed spectrum van onderzoeksactiviteiten nog sterker op de kaart heeft gezet als een toonaangevende natie voor de studie van zwaartekrachtsgolven (hetgeen de kans op het binnenhalen van de ET zou moeten verhogen), dat Nederland sterker in de SKA staat, dat de Nederlandse wiskunde een belangrijker speler wordt op het gebied van de Einstein-vergelijkingen, dat er een concrete blauwdruk voor DIEP zal liggen (zowel intellectueel als infrastructureel), en, last but not least, dat Nederland de cruciale eerste ervaringen heeft opgedaan met een evidence-based benadering van wetenschapscommunicatie. Al deze ontwikkelingen zijn met name bedoeld om de kiem te leggen voor een verdere versterking van de missie van route 2 die ontvouwt over de gehele breedte, onder meer door het vormen van een scientific community die astronomie, astrofysica, hoge-energiefysica, mathematische fysica, wiskunde, kwantummaterie, chemie, wetenschapsfilosofie, en outreach/wetenschapscommunicatie verbindt.

De route Bouwstenen gaat over de fundamentele vraag of we het bestaan en de evolutie van het universum kunnen begrijpen.